સુરત પાલિકાના કતારગામ ઝોનમાં ટીપી સ્કીમને લઈને ઊભેલા વિવાદે હવે રાજ્યસ્તરે ધ્યાન ખેંચ્યું છે. લાંબા સમયથી ત્રણ ટીપી સ્કીમમાં રહેણાંક મિલકતો પર મુકાયેલા રિઝર્વેશન મુદ્દે અસંતોષ વ્યક્ત કરતા સ્થાનિક રહેવાસીઓ સીધા નાયબ મુખ્યમંત્રી અને મુખ્યમંત્રી સુધી પહોંચ્યા છે. પાલિકાની ચૂંટણી પૂર્વે જ આ મુદ્દો ગરમાયો હોવાથી રાજકીય અને વહીવટી સ્તરે ચર્ચાનો વિષય બન્યો છે.

કતારગામ ઝોનની ટીપી સ્કીમ નંબર 49, 50 અને 51 હેઠળ કેટલીક રહેણાંક સોસાયટીઓ તેમજ સોસાયટીની વાડી કે સમાજની વાડી પર રિઝર્વેશન મુકાતા મોટી સંખ્યામાં ગરીબ અને મધ્યમ વર્ગના લોકો પ્રભાવિત થયા છે. રહેવાસીઓનો આક્ષેપ છે કે વર્ષોથી વસવાટ કરતી મિલકતો પર અચાનક રિઝર્વેશન મૂકાતા તેમના ઘર અને ભવિષ્ય અંગે અનિશ્ચિતતા ઉભી થઈ છે.

આ મુદ્દે પહેલા સ્થાનિક સ્તરે વિરોધ પ્રદર્શન કરવામાં આવ્યું હતું. મોટી સંખ્યામાં લોકો રેલી કાઢી Surat Municipal Corporationને સામૂહિક આવેદનપત્ર આપ્યું હતું. અસરગ્રસ્તોનું કહેવું છે કે રહેણાંક મિલકતો પર રિઝર્વેશન મૂકતા સામાન્ય પરિવારો મુશ્કેલીમાં મુકાયા છે અને યોગ્ય વિકલ્પ કે વળતર અંગે સ્પષ્ટતા કરાઈ નથી.

આ વિવાદ પાલિકાની આવનારી ચૂંટણીમાં મહત્વનો મુદ્દો બની શકે તેવા સંકેતો વચ્ચે મેયર અને સ્થાયી સમિતિ અધ્યક્ષે આ બાબત નાયબ મુખ્યમંત્રી તથા શહેરી વિકાસ વિભાગ સુધી પહોંચાડ્યાની માહિતી સામે આવી છે. ત્યારબાદ મુખ્યમંત્રી કાર્યાલય તરફથી મુલાકાત માટે બોલાવાતા અસરગ્રસ્ત અગ્રણીઓ સ્થાનિક ધારાસભ્યને સાથે રાખી ગાંધીનગર પહોંચ્યા.

અસરગ્રસ્તોના પ્રતિનિધિમંડળે Bhupendra Patel અને Harsh Sanghavi સાથે મુલાકાત કરી. અગ્રણી ઉમેશ ઝડફિયાના જણાવ્યા મુજબ, મુખ્યમંત્રીએ અધિકારીઓને મુદ્દાની ગંભીરતા સમજી યોગ્ય સૂચનાઓ આપવાનો વિશ્વાસ આપ્યો. જોકે, હાલ ટીપી સ્કીમ પ્રિલિમિનરી સ્ટેજમાં હોવાને કારણે તરત કોઈ ફેરફાર કે જાહેરાત શક્ય નથી, તેવો સ્પષ્ટ સંદેશ પણ આપવામાં આવ્યો.

મુખ્યમંત્રીએ ટેકનિકલ અને કાનૂની પ્રક્રિયાઓને ધ્યાનમાં રાખી ઉતાવળે નિર્ણય લેવો શક્ય નથી, પરંતુ સ્કીમ ફાઈનલ થયા બાદ રિઝર્વેશન અંગે જરૂરી ફેરફાર કરવાની સંભાવના વ્યક્ત કરી હોવાનું જણાવાયું છે. “વિશ્વાસ રાખો” એવો સંદેશ આપતા અસરગ્રસ્તોમાં થોડી આશા જગાઈ છે.

અસરગ્રસ્તોનું કહેવું છે કે તેમની માંગણી માત્ર એટલી છે કે રહેણાંક મિલકતો પર મૂકાયેલા રિઝર્વેશન પર પુનર્વિચાર કરવામાં આવે. ઘણા પરિવારો વર્ષોથી ત્યાં વસવાટ કરે છે, લોન લઈને મકાન બનાવ્યા છે અને બાળકોના શિક્ષણ-રોજગાર સહિતની વ્યવસ્થા એ જ વિસ્તારમાં આધારિત છે. અચાનક રિઝર્વેશનના નિર્ણયથી તેઓ માનસિક તાણ અનુભવી રહ્યા છે.

ટીપી સ્કીમની પ્રક્રિયા મુજબ, પહેલેથી ઈરાદો જાહેર થાય છે, ત્યારબાદ ડ્રાફ્ટ અને પ્રિલિમિનરી સ્ટેજ પૂર્ણ થાય છે અને અંતે સ્કીમ ફાઈનલ થાય છે. પ્રિલિમિનરી સ્ટેજ દરમિયાન કાનૂની અને ટેકનિકલ વાંધા-સુઝાવો લેવામાં આવે છે. અધિકારીઓના મતે, આ તબક્કામાં મોટા ફેરફારો કરવો મુશ્કેલ હોય છે. છતાં, ફાઈનલ સ્કીમ પહેલાં રજૂઆતોને આધારે સુધારા શક્ય બને છે.

અસરગ્રસ્તો હવે આશા રાખી રહ્યા છે કે સ્કીમ ફાઈનલ થાય તે પહેલાં જ સરકાર તેમની રજૂઆત પર હકારાત્મક વિચાર કરશે. તેમણે પાલિકાની ચૂંટણી પહેલા સ્પષ્ટ નિર્ણય લેવાની માંગ પણ કરી હતી, પરંતુ સરકાર તરફથી કાનૂની પ્રક્રિયાને અનુસરીને જ આગળ વધવાની વાત કરવામાં આવી છે.

આ સમગ્ર મામલે હવે સૌની નજર રાજ્ય સરકારના આગામી પગલાં પર છે. કતારગામ વિસ્તારના હજારો રહેવાસીઓ માટે આ માત્ર વહીવટી મુદ્દો નથી, પરંતુ જીવન-જિવિકા અને ઘર-આંગણાનો પ્રશ્ન છે. સરકાર અને પાલિકા વચ્ચે સંકલનથી જો યોગ્ય ઉકેલ આવે, તો લાંબા સમયથી ચાલતી અનિશ્ચિતતાનો અંત આવી શકે છે.

હાલ માટે અસરગ્રસ્તો “વિશ્વાસ રાખો” સંદેશ સાથે રાહ જોઈ રહ્યા છે કે ટીપી સ્કીમ ફાઈનલ થાય તે પહેલાં તેમને રાહત મળશે અને તેમના ઘરો પરનો રિઝર્વેશન મુદ્દો હકારાત્મક રીતે ઉકેલાશે.