આવતા 3 માર્ચે ફાગણી પૂનમના દિવસે વર્ષનું મહત્વપૂર્ણ ચંદ્રગ્રહણ લાગવાનું છે. આ ગ્રહણનો કુલ સમયગાળો આશરે 3 કલાક 27 મિનિટનો રહેશે. જોકે ભારતના ઘણા રાજ્યો અને શહેરોમાં ગ્રહણ સાંજે 6 વાગ્યા પછી માત્ર 30થી 45 મિનિટ જેટલો જ દેખાશે, જ્યારે કેટલાક વિસ્તારોમાં ચંદ્રોદય ગ્રહણ પૂર્ણ થયા બાદ થવાનો હોવાથી ગ્રહણ દૃશ્યમાન નહીં બને. આ પરિસ્થિતિને ધ્યાનમાં રાખીને દેશભરના મંદિરોમાં વેધકાળ અને ધાર્મિક પરંપરાઓ અંગે અલગ-અલગ નિર્ણય લેવાઈ રહ્યા છે.

ચંદ્રગ્રહણના કારણે વિશેષ કરીને વૈષ્ણવ અને પુષ્ટિમાર્ગીય મંદિરોમાં મનાવવામાં આવતા ફૂલડોલ ઉત્સવના સમયપત્રકમાં ફેરફાર કરવામાં આવ્યો છે. ફાગણી પૂનમના બીજા દિવસે વિષ્ણુ ભગવાન તથા પૂર્ણ પુરુષોત્તમ શ્રીકૃષ્ણના મંદિરોમાં ફૂલડોલ ઉત્સવ ઉજવવાની પ્રાચીન પરંપરા છે. રંગો અને ફૂલોની છટાથી સજતા આ ઉત્સવમાં મોટી સંખ્યામાં ભક્તો હાજરી આપે છે.

દ્વારકાધીશના ધામ તરીકે પ્રસિદ્ધ દ્વારકાધીશ મંદિર, જેને જગતમંદિર તરીકે પણ ઓળખવામાં આવે છે, ત્યાં આ વર્ષે ચંદ્રગ્રહણને ધ્યાનમાં રાખીને ફૂલડોલ ઉત્સવ બપોરે જ ઉજવવાનો નિર્ણય લેવામાં આવ્યો છે. શ્રીનાથદ્વારા તરફથી પ્રકાશિત વૈષ્ણવ પંચાંગ અને સ્થાનિક પરંપરા અનુસાર 3 માર્ચ, 2026ના રોજ સવારે 11 થી 12 વાગ્યા દરમિયાન ફૂલડોલ ઉત્સવ યોજાશે.

દર વર્ષે આ પ્રસંગે હજારો કિલોમીટરનું અંતર કાપીને લાખો પદયાત્રીઓ અને ભક્તો દ્વારકા પહોંચે છે. ફૂલોથી સજાવટ કરાયેલા મંદિરમાં ભગવાનને અર્પણ થતી ફૂલડોલ સેવા અનોખું આધ્યાત્મિક વાતાવરણ સર્જે છે. આ વર્ષે પણ ભક્તો માટે ખાસ વ્યવસ્થા કરવામાં આવી છે, પરંતુ ગ્રહણકાળને ધ્યાનમાં રાખીને દર્શન અને સેવા સમય બદલવામાં આવ્યો છે.

નવા સમયપત્રક મુજબ બપોરે 12 વાગ્યાથી રાત્રે 8 વાગ્યા સુધી મંદિરમાં દર્શન બંધ રહેશે. ગ્રહણકાળ અને વેધકાળના નિયમોને અનુસરતા મંદિરના દ્વાર આ સમયગાળા દરમિયાન બંધ રાખવામાં આવશે. રાત્રે 8 વાગ્યે ઉત્થાપન દર્શન સાથે ફરી સેવા ક્રમ શરૂ થશે. ત્યારબાદ નિયમિત રીતે સાંજ આરતી અને અન્ય નિત્ય સેવાઓ નિભાવવામાં આવશે. રાત્રે 11 વાગ્યે શયન દર્શન બાદ મંદિરના દ્વાર બંધ કરવામાં આવશે.

ચંદ્રગ્રહણ દરમિયાન કેટલાક વિસ્તારોમાં ધાર્મિક નિયમોનું પાલન જરૂરી માનવામાં આવતું હોવાથી મંદિર સંચાલકો દ્વારા પૂર્વ તૈયારીઓ કરવામાં આવી છે. ભક્તોને અનુરોધ કરવામાં આવ્યો છે કે તેઓ દર્શન માટે નવા સમયને ધ્યાનમાં રાખી આયોજન કરે અને ભીડ ટાળવા સહકાર આપે.

આ ઉપરાંત ‘છોટીકાશી’ તરીકે ઓળખાતું જામનગર શહેરના વિવિધ મંદિરોમાં પણ દ્વારકાના જગતમંદિર જેવી જ વ્યવસ્થા અમલમાં મુકવામાં આવશે. ઘણા મંદિરો બપોર પછીથી મોડી સાંજ સુધી બંધ રહેશે. સામાન્ય રીતે સાંજે 7:30થી 8 વાગ્યા સુધી ખુલ્લા રહેતા મંદિરો ગ્રહણને કારણે તે પહેલાં જ બંધ થઈ જશે અને બીજા દિવસે સવારે રાબેતા મુજબ ખુલશે. જોકે અમુક મંદિરોમાં સાંજે 7થી 10 વાગ્યા સુધી મર્યાદિત દર્શન અને નિત્ય સેવા ચાલુ રાખવાની પણ વ્યવસ્થા કરવામાં આવી છે.

ચંદ્રગ્રહણ જેવી ખગોળીય ઘટનાને લઈને ધાર્મિક માન્યતાઓ અને પરંપરાઓને મહત્વ આપવામાં આવે છે. તેથી ભક્તો અને યાત્રાળુઓએ મંદિર પ્રશાસન દ્વારા જાહેર કરાયેલા નવા સમયપત્રકનું પાલન કરવું અનિવાર્ય છે.

આ રીતે 3 માર્ચના ચંદ્રગ્રહણને પગલે દ્વારકાના જગતમંદિરમાં ફૂલડોલ ઉત્સવ બપોરે ઉજવાશે અને દર્શન-સેવા ક્રમમાં ફેરફાર રહેશે. ભક્તોએ અગાઉથી માહિતી મેળવી પોતાના દર્શનનો કાર્યક્રમ ગોઠવવો જરૂરી રહેશે, જેથી તેઓ આ પવિત્ર પ્રસંગનો લાભ લઈ શકે અને કોઈ અસુવિધા ન થાય.