રાજકોટ શહેરમાં હવામાનમાં થતા ફેરફાર અને મચ્છરજન્ય પરિસ્થિતિને કારણે આરોગ્ય વિભાગ એલર્ટ મોડમાં આવી ગયો છે. ગત એક અઠવાડિયામાં રાજકોટ શહેરમાં ડેન્ગ્યુ અને મેલેરિયાના એક-એક કેસ નોંધાયા છે, જ્યારે શરદી-ઉધરસ, સામાન્ય તાવ તેમજ ઝાડા-ઉલ્ટીના કુલ 1935 કેસ નોંધાતા શહેરના આરોગ્ય તંત્ર માટે ચિંતા ઊભી થઈ છે. ખાસ કરીને મચ્છર ઉત્પત્તિના કારણે 152 રહેણાંક અને 23 કોમર્શિયલ આસામીઓને નોટિસ ફટકારવામાં આવી છે.

શહેરમાં છેલ્લા કેટલાક દિવસોથી સવાર-સાંજ ઠંડી અને બપોરે ગરમી અનુભવાઈ રહી છે, જેના કારણે લોકોમાં વાયરલ બીમારીઓ ઝડપથી ફેલાઈ રહી છે. સરકારી અને ખાનગી હોસ્પિટલોમાં શરદી, ઉધરસ, તાવ, શરીર દુખાવો તેમજ પેટના રોગોની ફરિયાદ લઈને દર્દીઓની સંખ્યા સતત વધી રહી છે. આરોગ્ય વિભાગ દ્વારા કરવામાં આવેલા સર્વે મુજબ એક જ અઠવાડિયામાં 1935 જેટલા કેસ નોંધાવા એ ચિંતાજનક સ્થિતિ દર્શાવે છે.

ડેન્ગ્યુ અને મેલેરિયાના નોંધાયેલા કેસોને ધ્યાનમાં રાખીને મ્યુનિસિપલ કોર્પોરેશન દ્વારા મચ્છર નિયંત્રણ માટે ખાસ ઝુંબેશ શરૂ કરવામાં આવી છે. શહેરના વિવિધ વિસ્તારોમાં ફોગીંગ, લાર્વા નાશક કામગીરી અને પાણી ભરાયેલી જગ્યાઓની તપાસ તેજ કરવામાં આવી છે. ખાસ કરીને ઘરના છત, ટાંકા, ફ્રિજ ટ્રે, ફૂલના કુંડા અને પાણી સંગ્રહ થતી અન્ય જગ્યાઓમાં મચ્છર ઉત્પન્ન ન થાય તે માટે લોકોને સાવચેત રહેવા અપીલ કરવામાં આવી છે.

મચ્છર ઉત્પત્તિ માટે જવાબદાર આસામીઓ સામે કડક કાર્યવાહી હાથ ધરવામાં આવી છે. આરોગ્ય વિભાગે 152 રહેણાંક અને 23 કોમર્શિયલ મિલકતોમાં મચ્છર ઉત્પન્ન થતો હોવાનું જણાતા નોટિસ આપી છે. આ આસામીઓને નિર્ધારિત સમયમર્યાદામાં યોગ્ય સફાઈ અને પાણી ન ભરાય તે માટે જરૂરી પગલાં લેવા સૂચના આપવામાં આવી છે. જો સૂચનાઓનું પાલન નહીં થાય તો દંડાત્મક કાર્યવાહી કરવામાં આવશે તેવી ચેતવણી પણ આપવામાં આવી છે.

આરોગ્ય અધિકારીઓએ જણાવ્યું હતું કે ડેન્ગ્યુ અને મેલેરિયા જેવી બીમારીઓ રોકવા માટે નાગરિકોની સહભાગિતા ખૂબ જરૂરી છે. મચ્છરજન્ય રોગો અટકાવવા માટે અઠવાડિયામાં ઓછામાં ઓછું એક દિવસ ‘ડ્રાય ડે’ રાખવો, પાણી ભરાયેલી વસ્તુઓ ખાલી કરવી અને આસપાસ સ્વચ્છતા જાળવવી અત્યંત જરૂરી છે. સાથે જ તાવ, માથાનો દુખાવો, આંખ પાછળ દુખાવો, ઉલ્ટી અથવા શરીરમાં અશક્તિ જેવા લક્ષણો જણાય તો તાત્કાલિક ડોક્ટરની સલાહ લેવા જણાવવામાં આવ્યું છે.
 

શહેરના વિવિધ વિસ્તારોમાં આરોગ્ય કર્મચારીઓ દ્વારા ઘરઘર સર્વે કરીને લોકોને મચ્છરજન્ય રોગોની જાણકારી આપવામાં આવી રહી છે. ફોગીંગ અને દવા છંટકાવની કામગીરી સતત ચાલી રહી છે. ઉપરાંત, નાગરિકોને ખુલ્લામાં પાણી જમા ન થાય તે માટે કચરો યોગ્ય રીતે નિકાલ કરવા અને બાંધકામ સાઇટ્સ પર ખાસ કાળજી રાખવા સૂચવવામાં આવ્યું છે.

ઝાડા-ઉલ્ટીના વધતા કેસોને ધ્યાનમાં રાખીને પીવાના પાણીની ગુણવત્તા પર પણ આરોગ્ય વિભાગે નજર રાખી છે. પાણી પુરવઠા લાઇન, ટાંકા અને બોરવેલની તપાસ કરવામાં આવી રહી છે જેથી કોઈ પ્રકારે દૂષિત પાણી નાગરિકો સુધી ન પહોંચે. લોકોને ઉકાળેલું અથવા ફિલ્ટર કરેલું પાણી પીવા સલાહ આપવામાં આવી છે.

રાજકોટ મહાનગરપાલિકાએ નાગરિકોને અપીલ કરી છે કે શહેરને સ્વચ્છ અને સ્વસ્થ રાખવા માટે તંત્ર સાથે સહકાર આપે. મચ્છર ઉત્પન્ન થતી કોઈપણ જગ્યાની માહિતી તાત્કાલિક આરોગ્ય વિભાગને આપવી અને પોતાની આસપાસ સફાઈ જાળવવી એ દરેક નાગરિકની જવાબદારી છે. જો સમયસર સાવચેતી રાખવામાં આવે તો ડેન્ગ્યુ, મેલેરિયા અને અન્ય વાયરલ રોગોને ફેલાતાં રોકી શકાય તેમ છે.