બરફીલા પહાડો અને કુદરતી સૌંદર્ય માટે જાણીતું હિમાચલ પ્રદેશ હવે પર્યટકો માટે થોડું મોંઘું બનવા જઈ રહ્યું છે. રાજ્યમાં આર્થિક સંકટનો સામનો કરી રહેલી સુખવિંદર સિંહ સુખુની સરકારે રાજ્યની આવક વધારવા માટે અન્ય રાજ્યોમાંથી પ્રવેશતા વાહનો પર લેવામાં આવતા એન્ટ્રી ટેક્સમાં નોંધપાત્ર વધારો કરવાનો નિર્ણય લીધો છે. નવા દરો 1 એપ્રિલથી અમલમાં આવશે.

સરકારની નવી બેરિયર નીતિ અનુસાર કેટલાક કેટેગરીના વાહનો પર ટેક્સમાં અઢી ગણો સુધીનો વધારો કરવામાં આવ્યો છે. જોકે હિમાચલ પાસિંગ ધરાવતા સ્થાનિક વાહનોને આ વધારાથી મુક્તિ આપવામાં આવી છે.
 

નવા એન્ટ્રી ટેક્સના દર

નવી વ્યવસ્થા મુજબ વિવિધ વાહનો માટે નીચે મુજબના દર નક્કી કરવામાં આવ્યા છે:

• સામાન્ય ખાનગી વાહનો: અગાઉ રૂ. 70 લેવામાં આવતા હતા, જે હવે વધારીને રૂ. 170 કરવામાં આવ્યા છે.
• હેવી વાહનો (ટ્રક વગેરે): રૂ. 720ના બદલે હવે રૂ. 900 વસૂલવામાં આવશે.
• જેસીબી અને કન્સ્ટ્રક્શન મશીનરી: રૂ. 570થી વધારીને રૂ. 800 કરવામાં આવ્યા છે.
• ટ્રેક્ટર: રૂ. 70થી વધારીને રૂ. 100 નક્કી કરવામાં આવ્યા છે.
• ડબલ એક્સલ બસ અને ટ્રક: આ શ્રેણીમાં કોઈ ફેરફાર કરવામાં આવ્યો નથી અને રૂ. 570નો દર યથાવત રાખવામાં આવ્યો છે.

સરકારના મતે આ વધારો રાજ્યની આવક વધારવા માટે જરૂરી હતો અને લાંબા સમયથી દરોમાં ફેરફાર થયો નહોતો.
 

55 બેરિયર પર લાગુ થશે FASTag સિસ્ટમ

હિમાચલ પ્રદેશના કુલ 55 એન્ટ્રી પોઈન્ટ્સ પર નવા દરો લાગુ થશે. પારદર્શિતા અને ઝડપી વસૂલાત માટે રાજ્ય સરકાર બેરિયર પર FASTag સિસ્ટમ અમલમાં મૂકાશે તેવી તૈયારી કરી રહી છે.

આ માટે જિલ્લા કલેક્ટરની અધ્યક્ષતામાં એક સમિતિ રચવામાં આવી છે, જે હરાજી અને કોન્ટ્રાક્ટ પ્રક્રિયાની દેખરેખ રાખશે. FASTag લાગુ થતાં રોકડ વ્યવહાર ઘટશે અને વાહનોને લાંબી કતારમાં ઊભા રહેવાની જરૂરિયાત પણ ઓછી થશે એવી અપેક્ષા છે.
 

આર્થિક સંકટ અને સરકારનો નિર્ણય

હિમાચલ પ્રદેશ હાલ ગંભીર આર્થિક દબાણમાંથી પસાર થઈ રહ્યું છે. સરકારી કર્મચારીઓના પગાર, પેન્શન અને વિકાસ કાર્યો માટે રાજ્યને વધારાની આવકની જરૂર છે. વધતા દેવા અને નાણાકીય તંગીને ધ્યાનમાં રાખીને સરકારે આવકના નવા સ્ત્રોત શોધવાનો પ્રયાસ શરૂ કર્યો છે.

સરકારનું માનવું છે કે એન્ટ્રી ટેક્સમાં વધારાથી રાજ્યની તિજોરીમાં નોંધપાત્ર ભંડોળ જમા થશે, જેનો ઉપયોગ ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર અને જાહેર સેવાઓમાં કરવામાં આવશે.
 

પર્યટન ઉદ્યોગ પર સંભવિત અસર

હિમાચલ પ્રદેશ શિમલા, મનાલી, ધર્મશાળા અને કિનૌર જેવા પર્યટન સ્થળો માટે દેશભરમાં પ્રસિદ્ધ છે. દર વર્ષે લાખો પ્રવાસીઓ અહીં મુલાકાતે આવે છે, જેમાં ગુજરાત સહિતના રાજ્યોના પર્યટકોની સંખ્યા પણ મોટી છે.

એન્ટ્રી ટેક્સ વધારાથી પ્રવાસીઓના કુલ ખર્ચમાં થોડો વધારો થશે. સરકારના અધિકારીઓ આ વધારાને “નગણ્ય” ગણાવી રહ્યા છે, પરંતુ પર્યટન ક્ષેત્રના નિષ્ણાતો માને છે કે જો પ્રવાસીઓ પર આર્થિક બોજ સતત વધતો રહેશે, તો તેઓ નજીકના વિકલ્પો તરફ વળી શકે છે. ખાસ કરીને ઉત્તરાખંડ જેવા પડોશી રાજ્ય પર્યટકો માટે વિકલ્પ બની શકે છે.

તેમ છતાં, ઘણા નિષ્ણાતોનું માનવું છે કે હિમાચલનું કુદરતી સૌંદર્ય અને પ્રવાસન સુવિધાઓને ધ્યાનમાં લેતા આ વધારો પર્યટન પર મોટી અસર કરશે તેવી શક્યતા ઓછી છે.
 

ગુજરાતના પ્રવાસીઓ માટે શું અર્થ?

ગુજરાતમાંથી મોટી સંખ્યામાં પરિવાર અને યુવાનો હિમાચલના બર્ફીલા પ્રદેશોમાં ફરવા જાય છે. હવે 1 એપ્રિલ પછી તેઓએ પોતાની મુસાફરીનો ખર્ચ ગણતરી કરતી વખતે વધારાની એન્ટ્રી ફીનો સમાવેશ કરવો પડશે.

આ રીતે હિમાચલ સરકારનો આ નિર્ણય રાજ્યની આવક વધારવા માટે મહત્વપૂર્ણ પગલું ગણાઈ રહ્યો છે, પરંતુ તેની અસર પર્યટન ક્ષેત્ર અને બહારથી આવતા પ્રવાસીઓ પર કેટલી પડશે તે આગામી મહિનાઓમાં સ્પષ્ટ થશે.