વીર બાળ દિવસના અવસરે રાષ્ટ્રપતિ દ્રૌપદી મુર્મુએ શુક્રવારે 18 રાજ્યો અને કેન્દ્રશાસિત પ્રદેશોમાંથી પસંદ કરાયેલા 20 પ્રતિભાશાળી બાળકોને પ્રધાનમંત્રી રાષ્ટ્રીય બાળ પુરસ્કાર એનાયત કર્યો. આ વિજેતાઓમાં વિવિધ ક્ષેત્રોમાં અસાધારણ સિદ્ધિ હાંસલ કરનારા બાળકોને પસંદ કરવામાં આવ્યું હતું.

મહત્વપૂર્ણ વિજેતાઓમાં બિહારના 14 વર્ષીય ક્રિકેટર વૈભવ સૂર્યવંશીનો પણ સમાવેશ થાય છે. વૈભવે યુવા ક્રિકેટમાં અનેક રેકોર્ડ તોડ્યા છે. અંડર-19 વર્લ્ડ કપમાં સૌથી વધુ છગ્ગા ફટકારવાના પોતાના પ્રદર્શનથી વૈભવે ટીમ ઈન્ડિયાને ગૌરવ આપ્યો છે. વિશેષ રૂપે, વિજય હજારે ટ્રોફીમાં તે લિસ્ટ A ક્રિકેટમાં સદી ફટકારનાર વિશ્વનો સૌથી યુવાન ખેલાડી બન્યો. UAE સામે રમતા તેણે 14 છગ્ગા અને 9 ચોગ્ગા ફટકારી રેકોર્ડ બનાવ્યો, જ્યારે અંડર-19 એશિયા કપમાં 95 બોલમાં 171 રન બનાવ્યા.
 

બહાદુર અને સાહસિક બાળકો
ઓપરેશન સિંદૂર દરમિયાન સરહદ પર જવાનોની સેવા કરનાર પંજાબના 10 વર્ષીય શ્રવણ સિંહને પણ પુરસ્કાર એનાયત કરવામાં આવ્યો. શ્રવણે જવાનો માટે દૂધ, ચા, નાસ્તો અને છાશ પહોંચાડીને પોતાના નાનપણથી દેશભક્તિ દર્શાવી.

તામિલનાડુની 8 વર્ષીય વ્યોમા પ્રેમિયાએ 6 વર્ષના બાળકને બચાવવા જતા પોતાની આઠ વર્ષની જિંદગી ગુમાવી. આ કારણે તેને મરણોત્તર પુરસ્કાર આપવામાં આવ્યો. તેમનાં માતાપિતા એ એવોર્ડ સ્વીકાર્યા. બિહારના કમલેશ કુમારને પણ સાહસ માટે મરણોત્તર પુરસ્કાર મળ્યો.
 

વિજ્ઞાન, ટેકનોલોજી અને ઇનોવેશન
આસામની 17 વર્ષીય પ્રિશા બોરાહે વેસ્ટ પેપરમાંથી પેન્સિલો બનાવવા માટે મશીન બનાવ્યું. તે ગ્રે વોટરને રિસાયકલ કરીને ભૂગર્ભજળમાં પરિવર્તિત કરવાની પદ્ધતિ પણ વિકસાવી છે. મહારાષ્ટ્રના 17 વર્ષીય અર્નવ મહર્ષિને સાયન્સ અને ઇનોવેશન કેટેગરીમાં એનાયત કરવામાં આવ્યો. તેણે વિકસાવેલી AI સોફ્ટવેર એપ્લિકેશન ભારતીય સરકાર દ્વારા પેટન્ટ ધરાવે છે.

ઉત્તર પ્રદેશની 17 વર્ષીય પૂજા ધૂળ-મુક્ત થ્રેશર મશીન બનાવનાર પર્યાવરણ ક્ષેત્રમાં નામ કમાયું. બંગાળના 16 વર્ષીય સુમન તબલાવાદક, મિઝોરમની નવ વર્ષીય એસ્તેર લાલદુહાવમી યુટ્યુબ સ્ટાર અને આંધ્રપ્રદેશની 17 વર્ષીય શિવાની હોસુરુ જેવા ખેલાડીઓ અને કલાકારોને પણ એવોર્ડ એનાયત થયો.
 

સામાજિક સેવા અને અન્ય ક્ષેત્રો
ચંદીગઢના 17 વર્ષીય વંશને સામાજિક સેવા માટે એવોર્ડ આપવામાં આવ્યો. કેમ કે આ બાળકો વિવિધ ક્ષેત્રોમાં પ્રતિક્રિયા પ્રદાન કરતા અને સમાજ માટે યોગદાન આપતા છે, તેમને પુરસ્કાર એનાયત કરવામાં આવ્યા.
 

વિધિ અને સમારોહ
પ્રધાનમંત્રી રાષ્ટ્રીય બાળ પુરસ્કારના વિજેતાઓને રાષ્ટ્રીય સ્તરે મેડલ, સર્ટિફિકેટ અને ₹1 લાખ રોકડ પુરસ્કાર એનાયત કરવામાં આવે છે. વિજેતાઓ 5થી 18 વર્ષની ઉમરના હોવા જોઈએ અને ભારતના નાગરિક હોવા જોઈએ.
 

વીર બાળ દિવસ
વીર બાળ દિવસ ગુરુ ગોવિંદ સિંહના ચાર પુત્રોની શહાદતના સ્મરણમાં ઉજવવામાં આવે છે. 26 ડિસેમ્બર, 1705ના રોજ મુઘલ સેના દ્વારા ગુરુ ગોવિંદ સિંહના ચાર પુત્રોની હત્યા કરવામાં આવી હતી. પીએમ મોદીએ 2022માં આ દિવસને વીર બાળ દિવસ તરીકે જાહેર કર્યો.

રાષ્ટ્રપતિ દ્રૌપદી મુર્મુએ વિજેતાઓને અભિનંદન આપતા જણાવ્યું, "બાળકો પોતાના પરિવાર, સમાજ અને દેશનું નામ રોશન કરે છે. હું તેમના પરિવારને હૃદયપૂર્વક અભિનંદન આપું છું."
 

પુરસ્કારના કેટેગરીઝ
આ પુરસ્કાર હવે કલા અને સંસ્કૃતિ, બહાદુરી, ઇનોવેશન, સાયન્સ અને ટેકનોલોજી, સામાજિક સેવા, રમતગમત અને પર્યાવરણ ક્ષેત્રોમાં આપવામાં આવે છે.

આ વર્ષે કુલ 20 બાળકોને રાષ્ટ્રીય સ્તરે પ્રદાન કરવામાં આવ્યા, જેમાં વિવિધ શૈલીઓમાં પ્રતિભા દર્શાવવામાં આવી છે. ભારતીય બાળકોના સાહસ, પ્રતિભા અને સાહસને વધાવી આ પુરસ્કાર તેમને વધુ પ્રેરણા અને માન આપી રહ્યો છે.