રાજકોટ શહેર સહિત સમગ્ર ગુજરાતમાં સાયબર ફ્રોડને જડમૂળથી ખતમ કરવા માટે રાજ્યના ગૃહ મંત્રી અને ડેપ્યુટી મુખ્યમંત્રી હર્ષ સંઘવી દ્વારા "ઓપરેશન મ્યુલ હંટ" પ્રારંભ કરવામાં આવ્યો છે. આ અભિયાન અંતર્ગત રાજ્યભરમાં બેંક એકાઉન્ટ ભાડે આપનાર, એકાઉન્ટ ભાડે લેનાર અને વચેટીયા તરીકે કામ કરનારા તમામ લોકોને નિશાન બનાવવામાં આવ્યા છે. ઓપરેશનનો મુખ્ય હેતુ એ છે કે સાયબર ક્રાઇમના ગુનાને અટકાવવા અને લોકોને આ પ્રકારના ફ્રોડથી સુરક્ષિત રાખવા.
 

બે દિવસમાં મોટી સફળતા
રાજકોટ શહેર સાયબર ક્રાઇમ પોલીસ દ્વારા બે દિવસમાં 36 આરોપીઓ સામે કાર્યવાહી હાથ ધરાઈ છે. આ દરમિયાન કુલ 15 ફરિયાદ દાખલ કરવામાં આવી છે અને 23 આરોપીઓની ધરપકડ કરી કાયદેસરની કાર્યવાહી હાથ ધરવામાં આવી છે. આરોપીઓ પર BNSની કલમ 317(2), 61(2) સહિતના ગુનો દાખલ કરવામાં આવ્યા છે.
 

સયોજીત કાર્યવાહી
સાયબર ક્રાઇમ પોલીસે સમન્વય પોર્ટલ દ્વારા માહિતી મેળવી, એકાઉન્ટ ભાડે આપનારા અને વચેટીયા તરીકે કાર્યરત લોકોની ઓળખ કરી. પ્રાથમિક તપાસમાં સામે આવ્યું છે કે આ સાયબર ફ્રોડ માટે ઉપયોગમાં લેવાયેલી 20 બેંક એકાઉન્ટ્સ રાજકોટથી ઓપરેટ થઈ રહી હતી. સમગ્ર રાજ્ય ઉપરાંત મહારાષ્ટ્ર, ઉત્તર પ્રદેશ, પંજાબ, બિહાર, તેલંગાણા, તમિલનાડુ, કર્ણાટક, મધ્યપ્રદેશ, દિલ્હી, હરિયાણા, રાજસ્થાન, ઓરિસ્સા, કેરળ, હિમાચલ, ઉત્તરાખંડ અને ઝારખંડ સહિતના રાજ્યોમાંથી પણ ફરિયાદો મળી છે.

આ અગાઉના રિપોર્ટ મુજબ, દેશભરમાં કુલ 30 કરોડ રૂપિયાના સાયબર ફ્રોડના મામલામાંથી અંદાજિત 1.36 કરોડ રૂપિયા માત્ર રાજકોટના 20 એકાઉન્ટમાં જમા કરવામાં આવ્યા હતા. આરોપીઓની પુછપરછ દરમિયાન જાણવા મળ્યું કે તેઓ આ રકમ પર 5,000 થી 20,000 રૂપિયા સુધીનું કમિશન મેળવે છે.
 

આરોગ્ય અને નોકરીના વિભાજન સાથે જુદી જુદી પૃષ્ઠભૂમિ ધરાવતા આરોપી
આ ઓપરેશનમાં ઝડપી પાડાયેલા 23 આરોપીઓમાં કેટલાક કોલેજના વિદ્યાર્થી છે, કેટલાક રિક્ષાચાલક છે, તો કેટલાક શાકભાજી વેચનાર અથવા છૂટક મજૂર છે, જ્યારે કેટલાક પ્રાઇવેટ નોકરી કરતા હોવાનું સામે આવ્યું છે. પોલીસે જણાવ્યું કે, આ લોકો પોતાના બેંક એકાઉન્ટનો ઉપયોગ કરાવતા હતા અને વચેટીયા તરીકે ફ્રોડના વ્યવહારમાં સહભાગી બનતા હતા.
 

બેંક એકાઉન્ટ ભાડે આપનારા લોકોમાં ફફડાટ
ઓપરેશન શરૂ થતા બેંક એકાઉન્ટ ભાડે આપનારા લોકોમાં ફફડાટ જોવા મળ્યો છે. તેઓમાં પણ ભયનો માહોલ છે કે તેમનો સંપર્ક પોલીસની દ્રષ્ટિમાં આવી શકે છે. સાયબર ક્રાઇમ પોલીસ દ્વારા લોકોને અપીલ કરવામાં આવી છે કે, નાના લોભ માટે પોતાના બેંક એકાઉન્ટનો ઉપયોગ સાયબર ફ્રોડમાં ન કરવા. આવું કરવાથી તેઓ ભવિષ્યમાં કાયદાકીય કાર્યવાહીથી બચી શકે અને સાયબર ફ્રોડના ગુનામાં ઘટાડો લાવી શકાય.
 

સરકાર અને પોલીસની અગ્રણી કામગીરી
ઓપરેશન મ્યુલ હંટ રાજ્ય સરકાર અને પોલીસનું મહત્વપૂર્ણ પગલું છે, જે સાયબર ફ્રોડને અટકાવવાના હેતુથી કરવામાં આવી રહ્યું છે. ગુમ થયેલી રકમ પર તપાસ, આરોપીઓની ધરપકડ, અને પ્રાથમિક પુછપરછ દ્વારા સાયબર ક્રાઇમના નેટવર્કને દબાવવા માટે સમન્વયપૂર્ણ પ્રયત્નો કરવામાં આવી રહ્યા છે. રાજ્ય સરકારે જાહેર કર્યું છે કે, આ અભિયાન દ્વારા લોકોમાં જાગૃતિ વધારવાની યોજના છે.
 

લોકોને અપીલ
સાયબર ક્રાઇમ પોલીસ દ્વારા લોકોને ખાસ સૂચના આપવામાં આવી છે કે, પોતાના બેંક એકાઉન્ટનો ઉપયોગ લાલચમાં ન કરવો. સાથે જ લોકોને ફ્રોડની જાણકારી મળી શકે તે માટે સોશિયલ મીડિયા અને જાહેર કાર્યક્રમોમાં લોકોને સમજાવવાની કામગીરી પણ હાથ ધરવામાં આવી રહી છે.

ઓપરેશન મ્યુલ હંટ દ્વારા રાજ્યભરમાં સાયબર ક્રાઇમના ગુનામાં ઘટાડો લાવવા અને લોકોને સુરક્ષિત બનાવવા માટે વધુ પડકારજનક અને અસરકારક પગલાં લેવામાં આવ્યા છે.