સોના-ચાંદીના બજારમાં છેલ્લા કેટલાક દિવસોથી ચાલતો ઘટાડાનો દોર મંગળવારે પણ યથાવત્ રહ્યો છે. સતત બીજા દિવસે ચાંદીના ભાવમાં મોટો કડાકો જોવા મળતા રોકાણકારોમાં ચિંતા ફેલાઈ છે. બીજી તરફ સોનાની ચમક પણ ફિક્કી પડી છે અને તેની કિંમતોમાં પણ નોંધપાત્ર ઘટાડો નોંધાયો છે. બજાર વિશ્લેષકો હવે ચર્ચા કરી રહ્યા છે કે શું ચાંદીનો “પરપોટો” ફૂટી ગયો છે?
 

ચાંદીમાં ઐતિહાસિક ઉછાળા બાદ મોટો ઘટાડો

ગત 29 જાન્યુઆરીએ ચાંદીના ભાવમાં જબરદસ્ત તેજી જોવા મળી હતી. તે દિવસે ચાંદી પ્રતિ કિલો રૂ. 4,20,048ના ઐતિહાસિક સ્તરે પહોંચી હતી. પરંતુ ત્યારબાદ બજારમાં નફાવસૂલી અને આંતરરાષ્ટ્રીય સંકેતોના પ્રભાવને કારણે કિંમતોમાં સતત ઘટાડો શરૂ થયો. અત્યાર સુધીમાં ચાંદી તેના ઓલ-ટાઈમ હાઈ લેવલથી પ્રતિ કિલો રૂ. 1,80,157 જેટલી સસ્તી થઈ ચૂકી છે.

મંગળવારે મલ્ટી કોમોડિટી એક્સચેન્જ એટલે કે Multi Commodity Exchange of India (MCX) પર ખુલતાની સાથે જ ચાંદીના ભાવમાં ભારે ઘટાડો નોંધાયો. 5 માર્ચની એક્સપાયરીવાળી ચાંદી સોમવારે રૂ. 2,39,891 પ્રતિ કિલો પર બંધ થઈ હતી, જ્યારે મંગળવારે તે ઘટીને રૂ. 2,35,206 પર આવી ગઈ. એટલે કે એક જ દિવસે પ્રતિ કિલો રૂ. 4,685નો ઘટાડો નોંધાયો.
 

સોનામાં પણ નબળાઈ

ચાંદી બાદ સોનાના ભાવમાં પણ ઘટાડો જોવા મળ્યો છે. મંગળવારે 2 એપ્રિલની એક્સપાયરીવાળા સોનાના વાયદા અગાઉના રૂ. 1,54,760ના બંધ સ્તરથી ઘટીને રૂ. 1,53,550 પ્રતિ 10 ગ્રામ સુધી પહોંચી ગયા. એટલે કે એક દિવસમાં સોનાના ભાવમાં રૂ. 1,210નો ઘટાડો થયો.

સોનાના ભાવે પણ 29 જાન્યુઆરીએ સર્વોચ્ચ સપાટી સ્પર્શી હતી. તે સમયે 24 કેરેટ સોનું પ્રતિ 10 ગ્રામ રૂ. 1,93,096 સુધી પહોંચ્યું હતું. પરંતુ ત્યારબાદ ભાવમાં ઘટાડાનો સિલસિલો શરૂ થયો અને અત્યાર સુધીમાં સોનું તેના હાઈ લેવલથી રૂ. 38,336 પ્રતિ 10 ગ્રામ સસ્તું થઈ ગયું છે.
 

ઘટાડાના પાછળના કારણો

બજાર નિષ્ણાતો મુજબ, આંતરરાષ્ટ્રીય બજારમાં ડોલરની મજબૂતી, અમેરિકન બોન્ડ યીલ્ડમાં વધારો અને નફાવસૂલી જેવી પરિસ્થિતિઓના કારણે કિંમતી ધાતુઓમાં વેચવાલી વધી છે. છેલ્લા કેટલાક અઠવાડિયામાં ચાંદી અને સોનામાં ભારે તેજી જોવા મળી હતી, જેના કારણે ઘણા રોકાણકારોએ નફો બુક કરવાનો નિર્ણય લીધો.

ઉપરાંત, વૈશ્વિક સ્તરે ઉદ્યોગોમાં માંગમાં થોડો ઘટાડો પણ ચાંદીના ભાવ પર અસરકારક રહ્યો છે. ચાંદીનો ઉપયોગ ઔદ્યોગિક ક્ષેત્રમાં વ્યાપક પ્રમાણમાં થતો હોવાથી તેની કિંમતો વૈશ્વિક આર્થિક પરિસ્થિતિ સાથે સંકળાયેલી રહે છે.
 

રોકાણકારો માટે શું સંકેત?

ચાંદી અને સોનામાં આવેલા આ ઘટાડાને કેટલાક વિશ્લેષકો “કોરેક્શન” તરીકે જોતા હોય છે, જ્યારે કેટલાક તેને તેજી બાદનો સ્વાભાવિક ઘટાડો ગણાવે છે. લાંબા ગાળાના રોકાણકારો માટે આ ભાવસ્તર ખરીદીની તક બની શકે છે, પરંતુ ટૂંકા ગાળાના ટ્રેડર્સ માટે અસ્થિરતા વધવાની શક્યતા છે.

બજારમાં હાલ અનિશ્ચિતતા યથાવત્ છે. વૈશ્વિક આર્થિક પરિસ્થિતિ, વ્યાજદરો અને ડોલરની ચાલ પર આધારિત રહી કિંમતોમાં આગામી દિવસોમાં વધુ ઉતાર-ચઢાવ જોવા મળી શકે છે.
 

આગળ શું?

વિશ્લેષકો માને છે કે જો આંતરરાષ્ટ્રીય બજારમાં દબાણ યથાવત્ રહેશે તો કિંમતોમાં વધુ નબળાઈ આવી શકે છે. બીજી તરફ, કોઈ અચાનક વૈશ્વિક અનિશ્ચિતતા ઊભી થાય તો સોનું ફરી “સેફ હેવન” તરીકે મજબૂત બની શકે છે.

સારાંશરૂપે કહીએ તો, ચાંદીના ઐતિહાસિક ઉછાળા બાદ હવે તેમાં મોટો ઘટાડો નોંધાઈ રહ્યો છે અને સોનાની ચમક પણ ધીમે ધીમે ઓછી થઈ રહી છે. રોકાણકારોએ બજારની અસ્થિરતા ધ્યાનમાં રાખીને સાવચેતીપૂર્વક નિર્ણય લેવાની જરૂર છે.