પશ્ચિમ રેલવેના અમદાવાદ મંડળે ટિકિટ વગર મુસાફરી, ગંદકી ફેલાવવી અને ટ્રેન-સ્ટેશનમાં થૂંકવા જેવી નિયમવિરુદ્ધ પ્રવૃત્તિઓ સામે કડક કાર્યવાહી કરીને ગત દસ મહિનામાં ₹25.72 કરોડની રેકોર્ડ દંડ આવક કરી છે. રેલવે વિભાગના આંકડા મુજબ, આ આવક ગત વર્ષની સરખામણીએ આશરે 54 ટકા વધુ છે. ચોંકાવનારી વાત એ છે કે કડક ચેકિંગ અને નિયમો છતાં નિયમભંગ કરનારા મુસાફરોની સંખ્યા ઘટવાને બદલે સતત વધી રહી છે.

એપ્રિલ 2025થી જાન્યુઆરી 2026 દરમિયાન અમદાવાદ મંડળ દ્વારા વિશેષ ટિકિટ તપાસ અભિયાન ચલાવવામાં આવ્યું હતું. આ અભિયાન દરમિયાન ટિકિટ વગર મુસાફરી કરતા, ગંદકી ફેલાવતા અને જાહેર સ્થળોએ થૂંકતા હજારો મુસાફરો ઝડપાયા હતા. માત્ર દંડની રકમ જ નહીં, પરંતુ આ અભિયાનથી રેલવેને નિયમ પાલન અંગે કડક સંદેશો આપવાનો પ્રયાસ પણ કરવામાં આવ્યો છે.
 

અમદાવાદ મંડળની ‘લાલ આંખ’ – ₹25.72 કરોડનો દંડ

પ્રાપ્ત માહિતી અનુસાર, પશ્ચિમ રેલવે અમદાવાદ મંડળે દસ મહિનાના ગાળામાં કુલ ₹25.72 કરોડનો દંડ વસૂલ્યો છે. આ કાર્યવાહી હેઠળ લાંબા અંતરની ટ્રેનો, મેમુ ટ્રેનો તેમજ લોકલ સ્ટેશનો પર ટિકિટ ચેકિંગ ટીમો તૈનાત કરવામાં આવી હતી. રેલવે અધિકારીઓ જણાવે છે કે નિયમિત અને અચાનક ચેકિંગના કારણે અનેક નિયમભંગ કરનારાઓ પકડાયા, છતાં નવી રીતે નિયમ તોડનારા લોકોની સંખ્યા યથાવત છે.
 

દર કલાકે 43 લોકો નિયમ તોડતા ઝડપાયા

આંકડાઓ પરથી સ્પષ્ટ થાય છે કે અમદાવાદ મંડળમાં દર કલાકે સરેરાશ 43 લોકો ટિકિટ વગર મુસાફરી કરતા કે અન્ય નિયમો ભંગ કરતા ઝડપાયા છે. રોજબરોજના હિસાબે જોવામાં આવે તો રેલવેને દરરોજ આશરે ₹8.57 લાખ જેટલી દંડ આવક થઈ રહી છે. ખાસ કરીને જાન્યુઆરી 2026માં એક જ મહિનામાં 32,330 લોકો સામે કાર્યવાહી કરી ₹2.48 કરોડનો દંડ વસૂલવામાં આવ્યો હતો.
 

ટ્રેનો અને સ્ટેશનો પર સઘન તપાસ

રેલવે દ્વારા બુધવારના રોજ અમરાપુર-અરાવલી એક્સપ્રેસ, સાબરમતી-પાટણ મેમુ, સાબરમતી-મહેસાણા મેમુ અને આગ્રા કેન્ટ-સાબરમતી એક્સપ્રેસ જેવી મહત્વપૂર્ણ ટ્રેનોમાં સઘન તપાસ હાથ ધરવામાં આવી હતી. આ એક જ દિવસની કાર્યવાહી દરમિયાન 144 લોકો સામે નિયમભંગ બદલ કાર્યવાહી કરવામાં આવી હતી. અધિકારીઓ મુજબ, આવી અચાનક કાર્યવાહીથી મુસાફરોમાં ભય અને જાગૃતિ ફેલાવવાનો ઉદ્દેશ છે.
 

નિયમો છતાં કેમ નથી ઘટતી ટિકિટ વગર મુસાફરી?

રેલવે વિભાગ માટે મોટો સવાલ એ છે કે કડક દંડ અને સતત ચેકિંગ છતાં ટિકિટ વગર મુસાફરી કરતા લોકો કેમ ઘટતા નથી. અધિકારીઓ માને છે કે ટૂંકા અંતરની મુસાફરી, ભીડનો લાભ અને ‘પકડી નહીં લેવાય’ એવી માનસિકતા આનું મુખ્ય કારણ છે. ઉપરાંત, કેટલાક મુસાફરો ગંદકી અને થૂંકવાની બાબતોને ગંભીરતાથી લેતા નથી, જેના કારણે આવા ગુનાઓ વારંવાર સામે આવે છે.
 

રેલવેની અપીલ – નિયમ પાલન કરો, દંડથી બચો

પશ્ચિમ રેલવે અમદાવાદ મંડળે મુસાફરોને અપીલ કરી છે કે ટિકિટ લઈને જ મુસાફરી કરો, ટ્રેન અને સ્ટેશનમાં સ્વચ્છતા જાળવો અને જાહેર સ્થળોએ થૂંકવાનું ટાળો. અધિકારીઓએ સ્પષ્ટ કર્યું છે કે આવનાર સમયમાં ચેકિંગ વધુ કડક કરવામાં આવશે અને નિયમભંગ કરનારાઓ સામે કોઈ ઢીલાશ નહીં રાખવામાં આવે.

સમગ્ર રીતે જોવામાં આવે તો, ₹25.72 કરોડની દંડ આવક રેલવેની કડક કાર્યવાહીનું પ્રતિબિંબ છે, પરંતુ સાથે જ તે સમાજમાં નિયમ પાલનની કમી પણ દર્શાવે છે. રેલવેની સાથે મુસાફરો પણ જવાબદારી નિભાવે તો જ સુરક્ષિત, સ્વચ્છ અને સુવ્યવસ્થિત મુસાફરી શક્ય બનશે.